Izraelscy archeolodzy odkopują koszary Legio VI Ferrata. To pierwsze takie znalezisko w Izraelu

16 lutego 2024, 10:17

W pobliżu Tel Megiddo w Izraelu znaleziono pozostałości koszar Legio VI Ferrata (Legion VI Pancerny). Jednostka, powołana przez Juliusza Cezara, brała udział w wojnach domowych Republiki, bitwie pod Akcjum, walczyła z Partami, jej żołnierze zdobywali stolicę Decebala, uczestniczyli w wojnie żydowskiej i walczyli z powstańcami Bar Kochby. Teraz archeolodzy pracują w miejscu, które przez około 180 lat (117/120 – ok. 300) stanowiło bazę dla ponad 5000 rzymskich żołnierzy, mówi dyrektor wykopalisk doktor Yotam Tepper.



Odkrycie w centrum Berlina. Japoński miecz leżał w zasypanej piwnicy od II wojny światowej

27 sierpnia 2024, 09:01

Podczas wykopalisk na Molkenmarkt, najstarszym placu Berlina, archeolodzy dokonali niespodziewanego odkrycia. W piwnicy domu zniszczonego w czasie II wojny światowej znaleziono broń białą. Początkowo odkrywcy przypuszczali, że mają do czynienia z szablą paradną. Jednak podczas prac konserwatorskich okazało się, że to japoński krótki miecz wakizashi z XVII wieku. A być może nawet starszy.


ChatGPT jak człowiek. Zauważono u niego... dysonans poznawczy

29 maja 2025, 10:30

Jedną z najważniejszych cech sztucznej inteligencji i to taką, która ma powodować, że będzie ona dla nas niezwykle użyteczna, jest obietnica podejmowania przez nią racjonalnych decyzji. Opartych na faktach i bezstronnej analizie, a nie na emocjach, przesądach czy fałszywych przesłankach. Pojawia się jednak coraz więcej badań pokazujących, że wielkie modele językowe (LLM) mogą działać nieracjonalnie, podobnie jak ludzie. Naukowcy z Wydziałów Psychologii Uniwersytetu Harvarda i Uniwersytetu Nowej Południowej Walii oraz Wydziału Nauk Komputerowych Boston University i firmy Cangrade zauważyli u ChataGPT-4o istnienie... dysonansu poznawczego.


Słynna bazylika Witruwiusza w końcu odnaleziona

21 stycznia 2026, 11:45

W mieście Fano we Włoszech na piazza Andrea Costa archeolodzy odkryli rzymską bazylikę opisaną przez najsłynniejszego ze starożytnych architektów, Witruwiusza. To nie tylko jeden z najbardziej znanych budynków rzymskiej architektury, ale też jedyny, o którym Witruwiusz wyraźnie pisze, że osobiście nadzorował jego budowę. Został on opisany przez wielkiego Rzymianina w V księdze jego monumentalnego dzieła De architectura.


Starożytne piwo z grobowca wojownika – naukowcy odczytali przepis sprzed 2300 lat

28 maja 2026, 10:07

Cmentarzysko Shanjiabao leży zaledwie dwa kilometry od Wielkiego Muru z okresu Walczących Królestw (475–221 p.n.e.), tuż przy wschodnim brzegu rzeki Daying w dzisiejszym regionie autonomicznym Ningxia. Pochowano tu żołnierzy i mieszkańców pogranicza państwa Qin – tego samego, które wkrótce miało zjednoczyć Chiny pod rządami legendarnego Pierwszego Cesarza. Miejsce to było prawdopodobnie cmentarzem garnizonowym, służącym zarówno wojsku, jak i okolicznej ludności cywilnej. Spośród 183 odkrytych grobów aż 179 należało właśnie do ludzi Qin.


Photosynth - interesujący projekt Microsoftu

5 września 2006, 10:46

Specjaliści Microsoftu pracują nad bardzo ciekawym programem graficznym o nazwie Photosynth. Powstaje on we współpracy z naukowcami z University of Washington (UW), a do jego powstania przyczyniły się prace badawcze Noaha Snavely'ego, Steve'a Seitz'a z UW oraz Richarda Seliskiego z Microsoft Research.


Najdroższy samochód na świecie?

5 lutego 2007, 18:47

Już wkrótce, 17 lutego, najprawdopodobniej zostanie sprzedany najdroższy samochód świata. W domu aukcyjnym Christie pod młotek pójdzie Auto Union Type D Grand Prix.


Znalezisko może być podobne do tej repliki© Christian Bickel, Creative Commons

Archeologiczna sensacja pod pubem

11 września 2007, 14:21

Jedno z być może najważniejszych odkryć archeologicznych na terenie Wielkiej Brytanii znaleziono... pod pubem. Na głębokości 2-3 metrów pod podłogą Railway Inn w miejscowości Meols (Wirral), znajduje się zagrzebany w błocie okręt wikingów.


Palców nie da się oszukać, oko tak

10 marca 2008, 19:04

Tzvi Ganel i zespół z Uniwersytetu im. Bena Guriona w Negew wykazali, że ludzie przetwarzają obrazy na dwa różne sposoby. Ochotnikom zaprezentowano złudzenie Ponzy, zwane także złudzeniem torów kolejowych, i poproszono o ocenę długości odcinków. Jeden z nich, górny, wydaje się dużo dłuższy od umiejscowionego niżej, choć naprawdę ich rozmiary są zbliżone. Sprawa nieco się jednak komplikowała, gdy do palców wskazującego i kciuka przymocowywano oprzyrządowanie do oceny położenia i poproszono o "odmierzenie" nimi odcinka (Psychological Science).


Gej jak heteroseksualna kobieta

18 czerwca 2008, 11:43

Ivanka Savić i Per Lindström, neurobiolodzy z Karolinska Institutet, badali anatomię mózgu w kontekście seksualności. Zauważyli, że mózgi gejów przypominają mózgi heteroseksualnych kobiet, a lesbijek mózgi heteroseksualnych mężczyzn (Proceedings of the National Academy of Sciences).


Zostań Patronem

Od 2006 roku popularyzujemy naukę. Chcemy się rozwijać i dostarczać naszym Czytelnikom jeszcze więcej atrakcyjnych treści wysokiej jakości. Dlatego postanowiliśmy poprosić o wsparcie. Zostań naszym Patronem i pomóż nam rozwijać KopalnięWiedzy.

Patronite

Patroni KopalniWiedzy